Używamy cookies i podobnych technologii m.in. w celach: świadczenia usług, reklamy, statystyk. Korzystanie z witryny bez zmiany ustawień Twojej przeglądarki oznacza, że będą one umieszczane w Twoim urządzeniu końcowym. Pamiętaj, że zawsze możesz zmienić te ustawienia. Szczegóły znajdziesz w Polityce Prywatności.

Jak zapobiegać glonom na elewacji

20.03.2019

Bardzo ważny jest dobór warstwy zewnętrznej (tynku, farby) do warunków środowiskowych i to jak bardzo narażony jest budynek na czynniki sprzyjające wzrostowi mikroorganizmów. Z doświadczeń wynika, że stosowanie powłok bez właściwego zabezpieczenia ich przed mikroorganizmami spowodowało nagminne pojawianie się glonów i porostów na elewacjach.

Farby i tynki dekoracyjne stanowią zwieńczenie systemów elewacyjnych, będące jednocześnie wizytówką całego domu. W związku z tym, że tworzą one zewnętrzną warstwę ściany, są najbardziej narażone na działanie niepożądanych czynników. Dlatego, obok walorów wizualnych, muszą się charakteryzować także odpornością na szkodliwe zjawiska. Na rynku istnieje wiele różnego rodzaju tynków i farb uodpornionych na korozję biologiczną przez dodawanie substancji czynnych potocznie zwanych biocydami.

Wymagania dotyczące właściwości użytkowych, po wyschnięciu i stwardnieniu, tynków wewnętrznych i zewnętrznych definiują normy:

  • PN-EN 998-1 - ma zastosowanie do zapraw tynkarskich na spoiwach nieorganicznych [2];
  • PN-EN 15824 - ma zastosowanie do tynków na spoiwach organicznych oraz do tynków ze spoiwami nieorganicznymi typu silikaty, silikony, silany i siloxany [3].

Wymagania wg [2] obejmują: gęstość w stanie suchym, wytrzymałość na ściskanie, przyczepność, absorpcję wody, przepuszczalność wody, przepuszczalność pary wodnej, przewodzenie ciepła, reakcję na ogień oraz trwałość. Wymagania wg [3] obejmują przyczepność (adhezję), absorpcję wody, przepuszczalności pary wodnej, przewodzenie ciepła, reakcję na ogień oraz trwałość. Normy uzależniają zakres wymagań od właściwości i/lub sposobu stosowania wyrobu. W obu normach trwałość potwierdza się badaniem mrozoodporności i w żaden sposób nie nawiązuje ona do odporności powłok na mikroorganizmy. Wymagań w zakresie odporności powłok na korozję biologiczną nie definiuje również ETAG 004 [4], który określa wymagania prowadzące do oznakowania znakiem CE złożonych systemów izolacji cieplnej z wyprawami tynkarskimi. Odporność na mikroorganizmy jest na tyle istotną właściwością powłok elewacyjnych, że nie powinna być pomijana w wymaganiach stawianych tym powłokom. Nasuwa się pytanie: czy w ocenie trwałości tynków, tam gdzie to uzasadnione, nie powinniśmy uwzględnić również ich odporności na działanie mikroorganizmów? Niestety, informacje umieszczane przez producentów na etykietach czy w kartach technicznych o tym, że powłoka jest odporna na działanie mikroorganizmów, bywają niepoparte odpowiednimi badaniami i trudne do zweryfikowania.

Na życzenie producenta, od roku 2017, w krajowych ocenach technicznych można zamieścić ocenę podatności tynków i farb na wzrost glonów. Instytut Techniki Budowlanej opracował warunki oceny właściwości użytkowych w tym zakresie. Na podstawie tych ustaleń producenci mogą, po uzyskaniu pozytywnych wyników badań, wpisać tę właściwość do KOT na system ociepleń. Ułatwi to inwestorom dobór właściwych powłok tynkarskich i malarskich do określonych warunków środowiskowych.

Oczywiście nie oznacza to, że powłoka z dodatkiem biocydu po wykonaniu jest wieczna. Należy pamiętać, że substancje czynne, aby mogły wnikać w komórki mikroorganizmów, muszą być wodorozcieńczalne, a to oznacza ich ograniczoną skuteczność w czasie.

Ponadto biocydy powłokowe są dodawane do tynków i farb w postaci tzw. donoru, co powoduje, że się on uwalnia stopniowo, zapewniając długotrwałą ochronę. Jego ilość jednak jest ograniczona, a zatem i działanie jest zapewnione tylko przez określony czas, nieprzekraczający z reguły 5-7 lat. Jednak w szczególnie trudnych warunkach czas ten może ulec znacznemu skróceniu. Nawet poprawnie wykonana elewacja podlega prawidłowości: im większe obciążenie mikroorganizmami, tym biocyd jest bardziej zużywany i tym krótszy czas jego skutecznego działania.

 

Fot. 5. Intensywny wzrost glonów w zacienionym, źle wentylowanym narożu budynku

www.piib.org.pl

www.kreatorbudownictwaroku.pl

www.izbudujemy.pl

Kanał na YouTube